پروژه های در حال انجام:
- داده پیام نسخه نویسی الکترونیکی آزمایشهای بالینی
آزمایشهای بالینی جزئی از اسناد پزشکی بوده و روزانه چندین میلیون آزمایش در سطح کشور درخواست و انجام میشود، الکترونیکی سازی فرآیندهای مربوط به نسخه نویسی آزمایشها جز اولین و مهمترین دغدغه های متولیان سلامت است. با عنایت به تنوع سامانه اطلاعاتی مراکز ارائه دهنده خدمات سلامت و لزوم وحدت رویه برای ثبت الکترونیکی اطلاعات در سامانه اطلاعاتی مراکز ارائه دهنده خدمات سلامت کشور این سرویس با هدف تبادل دادههای مربوط به تراکنشهای الکترونیکی آزمایش های بالینی از طریق سامانه های اطلاعاتی آزمایشگاهی بر بستر دیتاس تدوین گردیده است.
کلیه مراکز ارائهدهنده خدمات سلامت کشور که خدمت نسخه نویسی آزمایشهای بالینی را ارائه میدهند میتوانند از این سرویس برای ثبت الکترونیکی دستورات آزمایشهای بالینی استفاده نمایند.
- داده پیام نسخه نویسی الکترونیکی دارو
تراکنشهای الکترونیکی مورد نیازتجویزگر، یکی از تراکنشها مربوط به دریافت شناسه یکتای نسخه الکترونیکی میباشد. شناسه یکتای نسخه الکترونیکی در تمامی معماریهای مطرح وجود دارد. این شناسه عبارت است از شناسهای که توسط سیستم نسخهنویسی الکترونیکی (EPS[1]) اختصاص مییابد و متفاوت از کلید دسترسی عمومی میباشد، این شناسه برروی نسخه الکترونیک منجر به شناسایی مورد اعتماد نسخه میشود.
برای اینکه تجویزگر بتواند شناسه یکتای نسخه الکترونیکی را دریافت کند، از سرویسهایی برای این منظور استفاده میکند. تجویزگر شناسه نسخه الکترونیکی را دریافت کرده و در نسخهای که میخواهد تجویز نماید قرار میدهد. نسخه تجویز شده توسط سرویسی بر روی سپاس ثبت میگردد. این دو عملگر برای دریافت شناسه و ثبت نسخه در SDK مربوط به تجویزگر قرار گرفته تا به راحتی استفاده شود.
- داده پیام صورتحساب خدمات (Patient Bill)
این کتاب به تشریح ساختار الکترونیکی، به منظور انتقال دادهپیام اطلاعات مالی و اداری بیماران مراجعهکننده به مراکزارائهدهندهی خدمات سلامت بر بستر پرونده الکترونیکی سلامت ایران (سپاس) میپردازد.
این دادهپیام همانند سایر ساختارهای سپاس برای ایجاد فضای همخوانی معنایی[2] ایجاد شده است؛ همخوانی معنایی بین سیستمها و نرمافزارهای حوزه سلامت که در محدوده ساختارها و مفاهیم کاربرد دارد.
این دادهپیام حاوی اطلاعاتی است که میتواند مورد استفاده سازمانهای بیمهگر، سیستمهای رسیدگیکنندهی اسناد پزشکی، مراکز تحقیقاتی اقتصاد سلامت، متولیان حوزه سلامت در کلیه سطوح و مراجع سیاستگذار و تصمیمگیرنده در سطح کلان کشور قرارگیرد.
باید به این نکته توجه داشت، که دامنه کاربرد این کتاب در حوزه پیامرسانی الکترونیکی است و به مواردی مانند: چگونگی ثبت، ذخیرهسازی و بازخوانی اطلاعات نمیپردازد.
- داده پیام اورژانس پیش بیمارستانی (Ambulance)
اورژانس پیش بیمارستانی یکی از مهم ترین و پرکارترین اجزای نظام سلامت می باشد و به عنوان بازویی برای ارائه خدمات بهداشتی درمانی به صورت پرتابل و خارج از مراکز درمانی، سهم بالایی از ارائه خدمات نظام سلامت را به خود اختصاص می دهد.
موضوع اورژانس و رسیدگی سریع به بیماران دچار سوانح از دغدغه های هر سیستم بهداشتی درمانی میباشد. تاخیر در ارائه خدمت سلامت به بیماران اورژانسی منجر به افزایش هزینه های سلامت در سطح ملی میگردد.
استفاده از فناوری اطلاعات و ارتباطات در فرایند انتقال بیماران اورژانسی به مراکز ارائه دهنده خدمات سلامت میتواند نقش مهمی در کاهش زمان، مدیریت هزینه ها و خدمت رسانی بهتر ایفا کند.
تبادل اطلاعات بیماران بین سامانه اتوماسیون عملیاتی اورژانس 115 و سامانههای ثبت کننده اطلاعات سلامت باعث یکپارچه شدن جریان اطلاعات بین مراکز ارائه دهنده خدمات سلامت میگردد. از آنجایی که هر دو سیستم شهروند محور میباشند تمامی انتقالات بر اساس وقایع مرتبط با شهروندان اتفاق می افتد. انتقال اطلاعات بر اساس استاندارد ایزو 13606 می باشد.
- داده پیام نسخه نویسی تصویربرداری
این داده پیام با هدف تبادل اطلاعات مربوط به ثبت دستورات تصویربرداری طراحی شده است و کلاسهای این داده پیام شامل مجموعهای از اطلاعات مربوط به ثبت دستورات تصویربرداری و همچنین سایر موارد مورد نیاز مانند اطلاعات هویتی و پذیرش بیمار را در بر میگیرند. این کلاسها در یک ساختار سلسله مراتبی قرار گرفتهاند.
موارد استفاده از سرویس
با استفاده از داده پیام تبادل ثبت دستورات تصویربرداری می توان نسخه تصویربرداری تجویز شده برای فرد را به میان افزار سپاس ارسال نمود. این دستورات می تواند مربوط به بیماران بستری یا سرپایی بوده و تفاوتی در استفاده از سرویس برای آن ها به غیر از کلاس مربوط به پذیرش وجود ندارد.
- داده پیام گزارش ساختارمند پاتولوژی
شاخه ای از علم پزشکی است که به امر تشخیص بیماریها بر پایه مطالعه و بررسی نمونه های اخذ شده از بدن می پردازد، این بررسی معمولا از طریق مطالعه میکروسکوپی و بررسی ظاهری نمونه بافتی انجام می گیرد.
گزارشات آسیب شناسی یکی از اسناد کاغذی پزشکی است که محتوای آن شامل نتیجه بررسی های آزمایشگاهی سلول ها، بافت و ارگانهایی است که پاتولوژیست می تواند بواسطه آن در تشخیص بیماری به پزشک متخصص کمک نماید.
موارد استفاده از سرویس
با استفاده از وب سرویس تبادل اطلاعات نتایج آسیبشناسی می توان نتیجه آزمایشات آسیبشناسی یک فرد را به میان افزار سپاس ارسال و یا دریافت نمود. این نتایج می تواند مربوط به بیماران بستری یا سرپایی بوده و تفاوتی در استفاده از سرویس برای آنها به غیر از کلاس مربوط به پذیرش وجود ندارد.
- سرویس رسیدگی الکترونیکی اسناد (Insurance Audit)
با وجود پیشرفت فناوریهای حوزه مراقبتهای درمانی، هزینههای مراکز درمانی رو به افزایش است. این مهم سبب ایجاد تغییر در برنامههای بیمههای درمانی شده و لزوم توسعه ساختاری جهت رسیدگی الکترونیکی به امور بیمهای مراکز درمانی را افزایش داده است. رسیدگی به پروندههای بیماران که در قالب اسناد بیمارستانی و به صورت دستی برای سازمانهای بیمه گر ارسال میشود، با توجه به اینکه جزئیات خدمات ارائه شده به بیمار به طور کامل در اسناد ارسالی درج نمیشود؛ موجب بروز اختلافاتی در این اسناد میشود که این سازمانها را مجاب کرده تا اسناد ارسالی را چندین بار بررسی نموده و موارد تخلف و هزینههای مازاد را به صورت مکرر برای اصلاح و بررسی به مراکز درمانی مورد نظر ارسال نمایند. به همین خاطر، این روند منجر به ناکارآمدی صنعت بیمه درمان شده و از طرفی اعمال قواعد پیچیده بر حسابرسی اسناد ارسالی منجر به پیچیده شدن نظارت بر روی پرونده بیماران شده است.
بر این اساس سازمان بیمه سلامت با همکاری وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در راستای توسعه ساختار نظام مند جهت تسهیل فرآیند دستی مذکور و ارائه جزئیات مورد نظر در پروندههای درمانی به صورت الکترونیکی همکاری دارند. بر این اساس، اطلاعات اسناد ارسالی از مراکز درمانی درقالب استاندارد وزارت بهداشت ارسال میشود و سازمانهای بیمه گر نیز اطلاعات را در قالب استاندارد الکترونیکی دریافت کرده و طبق قوانین مربوطه اقدام به بررسی اسناد و موارد بیمهای میکنند.
- سرویس فراخوانی قواعد بیمه (HICA)
این سرویس بمنظور ثبت سوابق اطلاعات سلامت افراد برای پزشکان معالج و تیم سلامت به منظور ارائه بهتر خدمات بهداشتی، تشخیصی و درمانی به ایشان
موارد استفاده از سرویس
- در اختیار قرار دادن سوابق اطلاعات سلامت افراد برای پزشکان معالج و تیم سلامت به منظور ارائه بهتر خدمات بهداشتی، تشخیصی و درمانی به ایشان
- ذخیره، پردازش و بازیابی اطلاعات سلامت افراد به منظور کمک به ارتقای سطح سلامت جامعه، ارائه خدمات مطلوبتر به آنان و مشارکت ایشان در تامین سلامت خود
- ایجاد سامانه پشتیبانی از تصمیمگیری برای مدیران ارشد نظام سلامت بر اساس شواهد و یافتههای واقعی و اطلاعات صحیح و افزایش سرعت دسترسی آنان به اطلاعات آماری مورد نیاز در این رابطه
- ایجاد یک فضای مجازی برای امور پژوهشی و آموزشی در حوزه سلامت
- ایجاد ابزاری برای کمک به ارزیابی خدمات سلامت، ارائهدهندگان این خدمات و مواردی که در قوانین کشور بر عهده نظام سلامت گذاشته شده است.
- داده پیام نظام ارجاع(Referral)
بر اساس ماده 35 قانون برنامه پنجم توسعه کشور وزارت بهداشت و وزارت رفاه مکلف به توسعه نظام ارجاع در سطح کشور تا پایان برنامه میباشند. وزارت بهداشت مسئولیت دارد خدمات سلامت را در محدوده بستهی خدمات تعریف شده، بدون تبعیض سنی، جنسی، ویژگیهای اقتصادی اجتماعی و ریسک بیماری در اختیار فرد، خانواده، جمعیت و جامعهی تحت پوشش خود قرار دهد. نظام ارجاع میتواند برای حفظ و ارتقای سلامت، از ارجاع فرد به سطوح بالاتر استفاده کند، ولی مسئولیت تداوم خدمات با او خواهد بود.
- داده پیام بازخوراند ) Feedback)
انتقال اطلاعات لازم از نحوه ارائه خدمات و پیگیری بیمار از سطح ارجاع شده به ارجاع دهنده را برگشت ارجاع (بازخوراند ارجاع) مینامند. این اطلاعات میتواند شامل شرح بیماری، اقدامات انجام شده، داروهای تجویز شده، خدمات پاراکلینیکی مورد نیاز، اقداماتی که احیاناً پزشک پذیرش کننده در مرکز بهداشتی درمانی باید انجام دهد، نحوه پیگیری، تعیین تاریخ مراجعه مجدد بیمار و غیره باشد.
- داده پیام گزارش ساختارمند تصویربرداری Imaging Prescription) (
این داده پیام با هدف تبادل اطلاعات مربوط به ثبت دستورات تصویربرداری طراحی شده است و کلاسهای این داده پیام شامل مجموعهای از اطلاعات مربوط به ثبت دستورات تصویربرداری و همچنین سایر موارد مورد نیاز مانند اطلاعات هویتی و پذیرش بیمار را دربرمیگیرند. این کلاسها در یک ساختار سلسله مراتبی قرار گرفتهاند .
با استفاده از داده پیام تبادل ثبت دستورات تصویربرداری می توان نسخه تصویربرداری تجویز شده برای فرد را به میان افزار سپاس ارسال نمود. این دستورات می تواند مربوط به بیماران بستری یا سرپایی بوده و تفاوتی در استفاده از سرویس برای آن ها به غیر از کلاس مربوط به پذیرش وجود ندارد.